W dniu 23.12.2008 r. wyszło Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz kształcenia ogólnego w poszczególnych typach szkół.
PODSTAWA PROGRAMOWA WYCHOWANIA PRZEDSZKOLNEGO DLA PRZEDSZKOLI, ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH W SZKOŁACH PODSTAWOWYCH ORAZ INNYCH FORM WYCHOWANIA PRZEDSZKOLNEGO.
Aby osiągnąć cele wychowania przedszkolnego, należy wspomagać rozwój, wychowywać i kształcić dzieci w następujących obszarach:
- Kształtowanie umiejętności społecznych dzieci: porozumiewanie się z dorosłymi i dziećmi, zgodne funkcjonowanie w zabawie i w sytuacjach zadaniowych. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:
obdarza uwagą dzieci i dorosłych, aby rozumieć to, co mówią i czego oczekują; grzecznie zwraca się do innych w domu, w przedszkolu, na ulicy;przestrzega reguł obowiązujących w społeczności dziecięcej (stara się współdziałać w zabawach i w sytuacjach zadaniowych) oraz w świecie dorosłych;w miarę samodzielnie radzi sobie w sytuacjach życiowych i próbuje przewidywać skutki swoich zachowań;wie, że nie należy chwalić się bogactwem i nie należy dokuczaćdzieciom, które wychowują się w trudniejszych warunkach, a także, że nie należy wyszydzać i szykanować innych;umie się przedstawić: podaje swoje imię, nazwisko i adres zamieszkania; wie, komu można podawać takie informacje. - Kształtowanie czynności samoobsługowych, nawyków higienicznych i kulturalnych. Wdrażanie dzieci do utrzymywaniu ładu i porządku. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:
umie poprawnie umyć się i wytrzeć oraz umyć zęby
właściwie zachowuje się przy stole podczas posiłków, nakrywa do stołu i sprząta po sobie;
samodzielnie korzysta z toalety;
samodzielnie ubiera się i rozbiera, dba o osobiste rzeczy i nie naraża ich na zgubienie lub kradzież;
utrzymuje porządek w swoim otoczeniu. - Wspomaganie rozwoju mowy dzieci. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:
zwraca się bezpośrednio do rozmówcy, stara się mówić poprawnie pod względem artykulacyjnym, gramatycznym, fleksyjnym i składniowym;
mówi płynnie, niezbyt głośno, dostosowując ton głosu do sytuacji;
uważnie słucha, pyta o niezrozumiałe fakty i formułuje dłuższe wypowiedzi o ważnych sprawach;
w zrozumiały sposób mówi o swoich potrzebach i decyzjach. - Wspieranie dzieci w rozwijaniu czynności intelektualnych, które stosują w poznawaniu i rozumieniu siebie i swojego otoczenia. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:
przewiduje, w miarę swoich możliwości, jakie będą skutki czynności manipulacyjnych na przedmiotach (wnioskowanie o wprowadzanych i obserwowanych zmianach);"
grupuje obiekty w sensowny sposób (klasyfikuje) i formułuje uogólnienia typu: to do tego pasuje, te obiekty są podobne, a te są inne;"
stara się łączyć przyczynę ze skutkiem i próbuje przewidywać, co się mogą zdarzyć. - Wychowanie zdrowotne i kształtowanie sprawności fizycznej dzieci. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:
dba o swoje zdrowie; zaczyna orientować się w zasadach zdrowego żywienia;
dostrzega związek pomiędzy chorobą a leczeniem, poddaje się leczeniu, np. wie, że przyjmowanie lekarstw i zastrzyki są konieczne;
jest sprawne fizycznie lub jest sprawne w miarę swoich możliwości, jeżeli jest dzieckiem mniej sprawnym ruchowo;
uczestniczy w zajęciach ruchowych, w zabawach i grach w ogrodzie przedszkolnym, w parku, na boisku, w sali gimnastycznej. - Wdrażanie dzieci do dbałości o bezpieczeństwo własne oraz innych. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:
wie, jak trzeba zachować się w sytuacji zagrożenia i gdzie można otrzymać pomoc, umie o nią poprosić;
orientuje się w bezpiecznym poruszaniu się po drogach i korzystaniu ze środków transportu;
zna zagrożenia płynące ze świata ludzi, roślin oraz zwierząt i unika ich;
wie, że nie może samodzielnie zażywać lekarstw i stosować środków chemicznych (np. środków czystości);
próbuje samodzielnie i bezpiecznie organizować sobie czas wolny w przedszkolu i w domu; ma rozeznanie, gdzie można się bezpiecznie bawić,a gdzie nie. - Wychowanie przez sztukę – dziecko widzem i aktorem. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:
wie, jak należy się zachować na uroczystościach, np. na koncercie, festynie, przedstawieniu, w teatrze, w kinie;
odgrywa role w zabawach parateatralnych, posługując się mową,mimiką, gestem i ruchem; umie posługiwać się rekwizytami (np. maską). - Wychowanie przez sztukę – muzyka i śpiew, pląsy i taniec. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:
śpiewa piosenki z dziecięcego repertuaru oraz łatwe piosenki ludowe; chętnie uczestniczy w zbiorowym śpiewie, w tańcach i muzykowaniu;
dostrzega zmiany dynamiki, tempa i wysokości dźwięku utworu muzycznego, wyraża je, pląsając lub tańcząc;}
tworzy muzykę, korzystając z instrumentów perkusyjnych (oraz innych przedmiotów),także improwizuje ją ruchem;
w skupieniu słucha muzyki, w tym także muzyki poważnej. - Wychowanie przez sztukę – różne formy plastyczne. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:
przejawia, w miarę swoich możliwości, zainteresowanie wybranymi zabytkami i dziełami sztuki oraz tradycjami i obrzędami ludowymi ze swojego regionu;
umie wypowiadać się w różnych technikach plastycznych i przy użyciu elementarnych środków wyrazu (takich jak kształt i barwa) w postaci prostych kompozycji i form konstrukcyjnych;
wykazuje zainteresowanie malarstwem, rzeźbą i architekturą (także architekturą zieleni i architekturą wnętrz). - Wspomaganie rozwoju umysłowego dzieci poprzez zabawy konstrukcyjne, budzenie zainteresowań technicznych.mDziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej
wznosi konstrukcje z klocków i tworzy kompozycje z różnorodnych materiałów (np. przyrodniczych), ma poczucie sprawstwa („potrafię to zrobić”) i odczuwa radość z wykonanej pracy;
używa właściwie prostych narzędzi podczas majsterkowania;
interesuje się urządzeniami technicznymi (np. używanymi w gospodarstwie domowym), próbuje rozumieć, jak one działają, i zachowuje ostrożność przy korzystaniu z nich. - Pomaganie dzieciom w rozumieniu istoty zjawisk atmosferycznych i w unikaniu zagrożeń. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:
rozpoznaje i nazywa zjawiska atmosferyczne charakterystyczne dla poszczególnych pór roku; podejmuje rozsądne decyzje i nie naraża się na niebezpieczeństwo wynikające z pogody, np. nie stoi pod drzewem w czasie burzy, nie zdejmuje czapki w mroźną pogodę;
wie, o czym mówi osoba zapowiadająca pogodę w radiu i w telewizji, np. że będzie padał deszcz, śnieg, wiał wiatr; stosuje się do podawanych informacji w miarę swoich możliwości. - Wychowanie dla poszanowania roślin i zwierząt. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:
wymienia rośliny i zwierzęta żyjące w różnych środowiskach przyrodniczych, np. na polu, na łące, w lesie;
wie, jakie warunki są potrzebne do rozwoju zwierząt (przestrzeń życiowa, bezpieczeństwo, pokarm) i wzrostu roślin (światło, temperatura, wilgotność);}
potrafi wymienić zmiany zachodzące w życiu roślin i zwierząt w kolejnych porach roku; wie, w jaki sposób człowiek może je chronić i pomóc im, np. przetrwać zimę. - Wspomaganie rozwoju intelektualnego dzieci wraz z edukacją matematyczną. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:
liczy obiekty i rozróżnia błędne liczenie od poprawnego;
wyznacza wynik dodawania i odejmowania, pomagając sobie liczeniem na palcach lub na innych zbiorach zastępczych;}
ustala równoliczność dwóch zbiorów, a także posługuje się liczebnikami porządkowymi;
rozróżnia stronę lewą i prawą, określa kierunki i ustala położenie obiektów w stosunku do własnej osoby, a także w odniesieniu do innych obiektów;
wie, na czym polega pomiar długości, i zna proste sposoby mierzenia: krokami, stopa za stopą;}
zna stałe następstwo dni i nocy, pór roku, dni tygodnia, miesięcy w roku. - Kształtowanie gotowości do nauki czytania i pisania. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:
potrafi określić kierunki oraz miejsca na kartce papieru, rozumie polecenia typu: narysuj kółko w lewym górnym rogu kartki, narysuj szlaczek, zaczynając od lewej strony kartki;
potrafi uważnie patrzeć (organizuje pole spostrzeżeniowe), aby rozpoznać i zapamiętać to, co jest przedstawione na obrazkach;
dysponuje sprawnością rąk oraz koordynacją wzrokowo-ruchową potrzebną do rysowania, wycinania i nauki pisania;
interesuje się czytaniem i pisaniem; jest gotowe do nauki czytania i pisania;
słucha np. opowiadań, baśni i rozmawia o nich; interesuje się książkami;
układa krótkie zdania, dzieli zdania na wyrazy, dzieli wyrazy na sylaby; wyodrębnia głoski w słowach o prostej budowie fonetycznej;
rozumie sens informacji podanych w formie uproszczonych rysunków oraz często stosowanych oznaczeń i symboli, np. w przedszkolu, na ulicy, na dworcu. - Wychowanie rodzinne, obywatelskie i patriotyczne. Dziecko kończące przedszkole i rozpoczynające naukę w szkole podstawowej:
wymienia imiona i nazwiska osób bliskich, wie, gdzie pracują, czym się zajmują;"
zna nazwę miejscowości, w której mieszka, zna ważniejsze instytucje i orientuje się w rolach społecznych pełnionych przez ważne osoby, np. policjanta, strażaka;
wie, jakiej jest narodowości, że mieszka w Polsce, a stolicą Polski jest Warszawa;
nazywa godło i flagę państwową, zna polski hymn i wie, że Polska należy do Unii Europejskiej;
wie, że wszyscy ludzie mają równe prawa.
Zestaw programów dydaktycznych przyjetych do realizacji w roku szkolnym 2012/2013:
W grupie 5-6-latków: „Razem w przedszkolu” Jolanta Andrzejewska, Jolanta Wierucka.
W grupie 3-4-latków :”Nasze przedszkole” Małgorzata Kwasniewska, Wiesława Żaba-Żabińska.
Program prozdrowotny „Zdrowy początek”- wszystkie grupy
„Kubusiowi Przyjaciele Natury” Edycja 2012/2013 - wszystkie grupy
Pomoc psychologiczno-pedagogiczna w przedszkolu
Pomoc psychologiczno-pedagogiczna w przedszkolu organizowana jest w oparciu o:
ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ z dnia 17 listopada 2010 r. w sprawie zasad udzielania i organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz. U. z dnia 2 grudnia 2010 r.)
http://www.abc.com.pl/du-akt/-/akt/dz-u-10-228-1487
POMOC PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA W PRZEDSZKOLU POLEGA NA:
- rozpoznawaniu możliwości psychofizycznych dziecka,
- rozpoznawaniu i zaspokajaniu indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych dziecka, wynikających w szczególności z:
- szczególnych uzdolnień;
- niepełnosprawności;
- choroby przewlekłej;
- niedostosowania społecznego;
- zagrożenia niedostosowaniem społecznym;
- specyficznych trudności w uczeniu się;
- zaburzeń komunikacji językowej;
- sytuacji kryzysowych lub traumatycznych;
- niepowodzeń edukacyjnych;
- zaniedbań środowiskowych związanych z sytuacją bytową ucznia i jego rodziny, sposobem spędzania czasu wolnego, kontaktami środowiskowymi;
- trudności adaptacyjnych związanych z różnicami kulturowymi lub ze zmianą środowiska edukacyjnego, w tym związanych z wcześniejszym kształceniem za granicą;
- innych potrzeb dziecka.
KTO UDZIELA POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ?
Pomocy psychologiczno-pedagogicznej udzielają nauczyciele prowadzący zajęcia z dzieckiem oraz specjaliści, w szczególności: psycholodzy, pedagodzy i logopedzi
we współpracy z:
- rodzicami uczniów;
- poradniami psychologiczno-pedagogicznymi, w tym poradniami specjalistycznymi;
- placówkami doskonalenia nauczycieli;
- innymi przedszkolami, szkołami i placówkami;
- organizacjami pozarządowymi oraz innymi instytucjami działającymi na rzecz rodziny, dzieci i młodzieży.
POMOC PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA MOŻE BYĆ UDZIELANA Z INICJATYWY:
- rodziców;
- nauczyciela lub specjalisty, prowadzącego zajęcia z dzieckiem;
- poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej;
- pomocy nauczyciela.
- Pomoc psychologiczno – pedagogiczną organizuje dyrektor przedszkola.
POMOC PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA W PRZEDSZKOLU JEST ORGANIZOWANA I UDZIELANA
dzieciom w formie:
- zajęć specjalistycznych: korekcyjno-kompensacyjnych, logopedycznych, socjoterapeutycznych oraz innych zajęć o charakterze terapeutycznym;
- zajęć rozwijających uzdolnienia;
- porad i konsultacji
rodzicom i nauczycielom w formie:
- porad i konsultacji,
- warsztatów i szkoleń.
RODZAJE ZAJĘĆ POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ:
- Zajęcia rozwijające uzdolnienia
- Zajęcia dydaktyczno-wyrównawcze
- Zajęcia specjalistyczne: korekcyjno-kompensacyjne, zajęcia logopedyczne, socjoterapeutyczne oraz inne zajęcia o charakterze terapeutycznym
- Zajęcia rozwijające uzdolnienia, zajęcia dydaktyczno-wyrównawcze oraz zajęcia specjalistyczne prowadzą nauczyciele i specjaliści posiadający kwalifikacje odpowiednie dla rodzaju prowadzonych zajęć.
Nauczyciele oraz specjaliści prowadzą w przedszkolu działania pedagogiczne mające na celu:
- rozpoznanie zainteresowań i uzdolnień dzieci, w tym dzieci szczególnie uzdolnionych, oraz zaplanowanie wsparcia związanego z rozwijaniem zainteresowań i uzdolnień.
- rozpoznanie indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz indywidualnych możliwości psychofizycznych uczniów oraz zaplanowanie sposobów ich zaspokojenia, w tym w szczególności w przedszkolu – obserwację pedagogiczną zakończoną analizą i oceną gotowości dziecka do podjęcia nauki w szkole (diagnoza przedszkolna),
Nauczyciel lub specjalista informuje niezwłocznie dyrektora przedszkola, szkoły lub placówki o stwierdzonej potrzebie objęcia ucznia pomocą psychologiczno- pedagogiczną, wynikającej z przeprowadzonych działań pedagogicznych.
KTO PLANUJE I KOORDYNUJE UDZIELANIE POMOCY PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ?
- Planowanie i koordynowanie udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w przedszkolu jest zadaniem zespołu nauczycieli oraz specjalistów prowadzących zajęcia z dzieckiem.
- Dyrektor wyznacza osobę lub osoby koordynujące pracę zespołu.
- Spotkania zespołu zwołuje, w miarę potrzeb, osoba koordynująca pracę Zespołu, nie rzadziej jednak niż dwa razy w roku szkolnym.
ORGANIZACJA PRACY ZESPOŁU – ZESPÓŁ TWORZY DYREKTOR PRZEDSZKOLA, SZKOŁY I PLACÓWKI DLA dziecka posiadającego:
- orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego,
- orzeczenie o potrzebie indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego,
- orzeczenie o potrzebie indywidualnego nauczania,
- opinię poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, wobec którego nauczyciel, wychowawca grupy wychowawczej lub specjalista stwierdził potrzebę objęcia pomocą psychologiczno-pedagogiczną, wynikającą z przeprowadzonych działań pedagogicznych
KTO MOŻE BRAĆ UDZIAŁ W POSIEDZENIU ZESPOŁU?
- Rodzice ucznia mogą uczestniczyć w pracach Zespołu w części dotyczącej ich dziecka,
- o terminie posiedzenia Zespołu i możliwości uczestnictwa w jego pracach dyrektor zawiadamia rodziców ucznia,
- Przedstawiciel poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej – na wniosek dyrektora;
- Inne osoby, w szczególności lekarze, psycholodzy, pedagodzy, logopedzi lub inni specjaliści – na wniosek rodzica ucznia.
ZADANIA ZESPOŁU
Zespół:
- ustala zakres, w którym dziecko wymaga pomocy psychologiczno-pedagogicznej z uwagi na indywidualne potrzeby rozwojowe i edukacyjne oraz indywidualne możliwości psychofizyczne;
- określa zalecane formy, sposoby i okres udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej, z uwzględnieniem zaleceń zawartych odpowiednio w orzeczeniu lub opinii oraz indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych i indywidualnych możliwości psychofizycznych;
- W przypadku ucznia z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego: zalecane formy, sposoby i okres udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej stanowią część indywidualnego programu edukacyjno – terapeutycznego opracowywanego w ramach prac zespołu;
- podejmuje działania mediacyjne i interwencyjne w sytuacjach kryzysowych;
- stosownie do zalecanych form i sposobów pomocy psychologiczno- pedagogicznej, okresów jej udzielania, określa działania wspierające wobec rodziców oraz zakres współdziałania z poradniami psychologiczno-pedagogicznymi, w tym poradniami specjalistycznymi, placówkami doskonalenia nauczycieli, organizacjami pozarządowymi oraz innymi instytucjami działającymi na rzecz rodziny, dzieci i młodzieży;
- opracowuje plan działań wspierających.
- dokonuje oceny efektywności pomocy psychologiczno-pedagogicznej udzielanej dziecku, w tym efektywności prowadzonych zajęć;
- dokonując oceny określa wnioski i zalecenia dotyczące dalszej pracy z dzieckiem, w tym zalecane formy, sposoby i okresy udzielania dalszej pomocy psychologiczno-pedagogicznej;
- ocena efektywności pomocy psychologiczno-pedagogicznej udzielanej dziecku z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego stanowi część wielospecjalistycznej oceny poziomu funkcjonowania ucznia.
- zakłada i prowadzi Kartę Indywidualnych Potrzeb.
PLAN DZIAŁAŃ WSPIERAJĄCYCH (PDW) OPRACOWUJE SIĘ DLA:
- ucznia lub grupy uczniów o jednorodnym rozpoznaniu, wobec których, ze względu na potrzeby rozwojowe i edukacyjne oraz możliwości psychofizyczne, określono potrzebę objęcia pomocą psychologiczno-pedagogiczną;
- posiadającego opinię poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej;
- posiadającego orzeczenie o potrzebie indywidualnego rocznego przygotowania przedszkolnego;
- orzeczenie o potrzebie indywidualnego nauczania,
- (w przypadku uczniów, którzy posiadają jednocześnie orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego i orzeczenie o potrzebie indywidualnego nauczania lub indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego PDW nie opracowuje się. Uczniowie ci mają Indywidualny Program Edukacyjno -Terapeutyczny).
DLA KOGO ZAKŁADA SIĘ KARTĘ INDYWIDUALNYCH POTRZEB?
Kartę indywidualnych potrzeb zakłada się dla dziecka posiadającego:
- opinię poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej,
- orzeczenie o potrzebie indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego,
- orzeczenie o potrzebie indywidualnego nauczania,
- dla ucznia, u którego ze względu na potrzeby rozwojowe lub edukacyjne, nauczyciel, wychowawca grupy wychowawczej lub specjalista, prowadzący zajęcia z uczniem, stwierdził potrzebę objęcia pomocą psychologiczno-pedagogiczną.
W przypadku dziecka posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego formy, sposoby i okres udzielania pomocy psychologiczno – pedagogicznej ustalone dla dziecka oraz wymiar godzin, umieszcza się w Indywidualnym Programie Edukacyjno – Terapeutycznym.
Zestaw programów dydaktycznych przyjetych do realizacji w roku szkolnym 2013/2014:
- W grupie 5-6-latków: „Razem w przedszkolu” Jolanta Andrzejewska, Jolanta Wierucka.
- W grupie 3-4-latków :”Dziecko w swoim żywiole- dobre praktyki”. Nowa Era
- Program prozdrowotny „Edukacja Zywieniowa dla przedszkolaków”- wszystkie grupy